Thread Rating:
  • 0 Vote(s) - 0 Average
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Mededogen
#1
Hallo,
ik ben iemand die op dit moment enorm geïnteresseerd is in het boeddhisme en er graag over bijleert. 
Ik heb een vraag over mededogen.
Ik heb gelezen dat je van iedereen moet houden en iedereen als een gelijke moet beschouwen, maar hoe zit het dan met terroristen, verkrachters en moordenaars?
Reply
#2
Hallo Ina,

Goede vraag!

Dat vind ik het makkelijkst te beantwoorden door te beginnen met de definities van mededogen en liefde in het boeddhisme, want dat kunnen best verwarrende begrippen zijn.
Liefde is gedefinieerd als 'wensen dat anderen gelukkig zijn'.
Mededogen is gedefinieerd als 'wensen dat anderen vrij zijn van lijden' (problemen/ellende).

Opvallend aan beide definities is dat ze dus 'zonder onderscheid des persoons' zijn, en dat beide totaal niets met eigenbelang te maken hebben.

Dus als gezegd wodt dat het goed is als je liefde en mededogen voelt voor iedereen, dan betekent dit eenvoudig dat je iedereen geluk toewenst, en hoopt dat ze geen ellende meemaken.
Het klinkt wellicht ongewoon voor de meesten van ons, maar dit geldt vooral ook voor terroristen en criminelen! Dat heeft namelijk te maken met het begrip karma: als je ziet hoeveel schade bijv. terroristen anderen aandoen, dan begrijp je ook dat ze daarmee voor zichzelf ontzettend veel negatief karma verzamelen. Ergens in de toekomst (in dit of in een volgend leven) zullen ze daarvan de zure gevolgen oogsten, door bijv. een leven vol ellende en misbruik.

Zeker wanneer je dus karma combineert met wedergeboorte, dan blijkt opeens dat iedereen - goed en slecht - feitelijk in het zelfde schuitje zit: we doen anderen soms slechte dingen aan, en worden later zelf een slachtoffer. Gelukkig werkt het tegenovergestelde ook: als je zoveel mogelijk goede dingen doet voor anderen, dan zul je in de toekomst zeker geluk meemaken.

Overigens betekent liefde en mededogen voor anderen natuurlijk niet dat je alles wat ze doen ook goedkeurt! Volgens de boeddhistische manier van denken is het ook zinvol om criminelen op te sluiten; maar dan eigenlijk met als belangrijkste motivatie om de rest van de gemeenschap tegen ze te beschermen, en in de hoop dat criminelen tot inkeer zullen komen.
Bestraffing als vorm van vergelding is uit den boze in het boeddhisme; bij vergelding is de motivatie namelijk om een ander lijden te bezorgen. Hiermee verzamelt degene die de straf uitdeelt zelf weer negatief karma - niet slim dus.

Kun je hier iets mee?
Love & clear light,
Ruud
Reply
#3
Wat ik (als beginner) denk, is dat het antwoord van Ruud helemaal klopt, maar dat we onszelf niet hoeven te forceren om terroristen lief te vinden. We zijn ook mens, en soms is het gewoon niet mogelijk om positieve gevoelens op te wekken. Het gaat er denk ik meer om dat we ergens beginnen, en dan gaandeweg meer inzicht en mentale rust krijgen, en zo geleidelijk onze afkeer afbouwen zonder dit te forceren. Het is bij terroristen gemakkelijker om te wensen 'dat je vrij mag zijn van haat, hebzucht en illusies'. Dat valt onder mededogen, en is gemakkelijker op te wekken voor mensen waarvoor we veel afkeer voelen.
Klopt dit, of denk ik er te gemakkelijk over?
Reply
#4
Hallo Willem,
Ben het helemaal met je eens! 

Echte liefde en compassie voelen volgens de boeddhistische uitleg is vaak helemaal niet eenvoudig. Je kunt gerust zeggen dat mensen die het wel continu ervaren bijzonder vergevorderde beoefenaars zijn. 
Het is namelijk ook onmogelijk om tegelijkertijd met liefde en compassie bijvoorbeeld woede te voelen, want dat is vrijwel het tegenovergestelde. Ook veel andere negatieve emoties als bijvoorbeeld trots of jaloersheid kunnen niet tegelijkertijd met liefde en compassie bestaan, dus zo iemand is al vrijwel een heilige...

Hoewel ik echte liefde en compassie zelfs na 30 jaar nog steeds niet goed kan opwekken, heeft het me wel geholpen door hier regelmatig op te mediteren, of gewoon over na te denken. Ik vond het zinvol om in het begin vooral van de twee uitersten te werken: aan de ene kant proberen uit te zoeken of mijn vage gevoelens van liefde en vriendschap veel gemeen hebben met de ideale liefde in het boeddhisme (dat valt meestal best tegen doordat eigenbelang meestal een hoofdrol speelt), en aan de andere kant met het voorbeeld van terroristen te werken om te kijken of de gevoelens van woede en verontwaardiging eigenlijk wel terecht zijn wanneer je in termen van karma en wedergeboorte denkt.

Wanneer je merkt dat echte liefde en compassie voelen (zelfs voor vrienden) helemaal niet makkelijk is, en dat gevoelens van woede heel makkelijk opkomen, maar uiteindelijk alleen maar destructief zijn, dan wordt de wereld van emoties al een stuk minder zwart-wit.
Love & clear light,
Ruud
Reply
#5
Dank voor de tip! Als beginner kan ik dan inderdaad af en toe checken: doe ik dit uit liefde en compassie, of uit eigenbelang? Dat zal trouwens niet altijd even gemakkelijk zijn.

Maar redeneren vanuit karma en wedergeboorte is voor sommigen erg lastig in het begin. Ik probeer sinds een paar jaar een 'continuerende factor' te ontdekken in bewustzijn (vanuit sceptisch westers perspectief), en gedurende het afgelopen jaar is het me langzaam maar zeker steeds duidelijker geworden (waarvoor heel veel dank aan het Maitreya instituut en de FPMT! ).
En dat begrip begint dan alleen nog maar op oppervlakkig intellectueel nivo. Ik moet mezelf er constant aan herinneren, anders zakt het weg.

Bestaat er voor beginners een gemakkelijkere 'aanvliegroute' om haatgevoelens te vermijden voor misdadigers?
Reply
#6
Het checken is niet zo moeilijk, maar ik vind zelf het antwoord bijzonder vaak confronterend. Maar de essentie ligt denk ik in eerlijkheid ten opzichte van jezelf, en op basis daarvan kunnen we geleidelijk proberen onszelf te verbeteren. Niemand wordt van de ene dag op de andere opeens een heilige, maar iedereen heeft wel de mogelijkheid tot verbetering.

Bij het werken aan emoties, wordt in de Tibetaanse traditie vaak gebruik gemaakt van logisch denken, wat je bijv. in analytische meditaties kunt toepassen. Wanneer je die regelmatig doet, kun je geleidelijk aan teweegbrengen dat je anders naar dingen gaat kijken; meer positief en opbouwend. Anders gezegd, door inzicht en nadenken kunnen we onze onwetendheid afbouwen, zodat er ruimte komt voor wijsheid. Want ook onze emoties komen voort uit een denkproces en allerlei verwachtingen die niet altijd kloppen of realistisch zijn.

Om aan woede te werken kun je bijvoorbeeld aan een volgende benadering denken (sorry voor het banale voorbeeld, maar het is ook alleen maar een voorbeeld):
- begin met een relatief simpele, kleine situatie waarin je boos werd op iemand
- stel je voor dat je weer in die situatie bent, en check hoe je je voelt
- probeer je voor te stellen hoe de ander zich voelde in deze situatie (probeer even door zijn of haar ogen te kijken)
- onderzoek wat nu precies de oorzaak van het probleem was -  bijvoorbeeld, de persoon sloeg me
- ga dan dieper naar de oorzaak kijken: waarom sloeg die persoon je? -  bijvoorbeeld omdat ik per ongeluk zijn biertje omstootte
- vraag dan weer, waarom? (waarom zorgde dat ervoor dat hij me sloeg?) -  misschien omdat zijn vriendin het net had uitgemaakt, was hij al gefrustreerd, en dacht dat ik het expres deed
- blijf doorvragen naar waarom - hij kent mijn bedoelingen niet, hij is natuurlijk niet helderziend

** in mijn ervaring, kom je vrijwel altijd uit op een stuk onwetendheid/onbegrip bij de ander, en/of bij jezelf**

- erken dan dat je zelf ook niet alles weet, en ook fouten maakt, net zoals die ander
- vraag jezelf in hoeverre je eigen woede of zelfs haat dus redelijk en terecht is; - hoe had ik me in zijn situatie gedragen?
- wanneer je tot een conclusie bent gekomen (niet alleen logisch, maar ook door rekening te houden met gevoelens  en emoties van jezelf en de ander), ligt de kracht van meditatie er vooral in door je dan voor een minuut of zo, zo goed mogelijk te concentreren op die conclusie, zodat die echt 'binnenkomt'.

Vergeet bij een meditatie niet om altijd een stukje motivatie in het begin, en toewijding aan het eind te maken, dat versterkt het effect enorm. De kracht van meditatie zit vooral in de herhaling, dus verwacht niet dat je na twee meditaties op woede nooit meer boos zult worden....

Ook als het niet lukt om een duidelijke conclusie te trekken, is het goed om je dan bijv. voor te nemen vaker over hetzelfde voorval te mediteren of na te denken. Meestal kom je er wel uit, anders kun je altijd een oudere student of een leraaar om advies vragen.

Denk je dat dit kan werken?
Love & clear light,
Ruud
Reply
#7
Bedankt Ruud, dat gaat zeker helpen! Ik pas het inleven in de ander nu ook vaak toe in het verkeer, daar zijn genoeg gelegenheden om te oefenen met het kwijtraken van irritatie Smile
Reply
#8
Dat is zeker een goede, Willem!

[quote='"Is het je wel eens opgevallen in het verkeer dat iedereen die langzamer rijdt dan jezelf een aftandse slak is, en iedereen die sneller rijdt een onverantwoordelijke idioot?"'
:blush:
[/quote]
Love & clear light,
Ruud
Reply


Forum Jump:


Users browsing this thread: 2 Guest(s)